Bột tam thất bắc, lợi ích sức khỏe, cách dùng và các lưu ý khi sử dụng

Tổng quan về Tam thất bắc

Tên khoa học của tam thất bắc: Panax Pseudo Ginseng. 

Bộ phận được sử dụng để làm thuốc chủ yếu là rễ củ của cây, thu hái từ trước khi ra hoa. Cây tam thất còn được xem là nhân sâm của Việt Nam bởi hàm lượng saponin dồi dào. Tuy nhiên hãy cẩn thận để không nhầm lẫn tam thất bắc với các dạng nhân sâm khác. 

Cây tam thất bắc khá nhỏ với chiều cao khoảng 50cm. Lá cây màu xanh đậm, có hình mác và viền răng cưa, gân 2 mặt có lông cứng, mỗi lá có khoảng 3 - 7 lá chét. Hoa tam thất bắc mọc thành từng cụm màu xanh, nụ hoa non có dược tính cao hơn hoa đã già. Khi chín mọng, quả tam thất chuyển thành màu đỏ, mỗi quả chứa 2 hạt hình cầu màu trắng. Củ tam thất bắc màu đen xám, có hình con quay, vỏ sần sùi nhiều mấu, nhiều vết sọc nhăn và khá cứng. Bên trong ruột củ đặc, màu vàng xám, có mùi thơm nhẹ và vị hơi ngọt đắng.

Hai thành phần chính trong củ tam thất bắc là saponin và flavonoid, trong đó: 

Saponin: Là dưỡng chất quan trọng giúp giảm đau, tiêu sưng. Saponin sản xuất ra ginsenosides - một hợp chất tác động tới hệ thần kinh, hệ nội tiết, hệ miễn dịch.
Flavonoid: Là một thành phần quan trọng giúp tăng cường sức đề kháng, giảm đau giảm viêm, làm chậm quá trình lão hóa tế bào.

Đây là một loại thảo dược phổ biến trong y học truyền thống và được sử dụng trong nhiều ngành công nghiệp chăm sóc sức khỏe. Tam thất bắc có tác dụng bổ máu, được sử dụng để cầm máu hoặc làm chậm quá trình chảy máu. Đôi khi nó được sử dụng bởi những người bị chảy máu cam, nôn mửa hoặc ho ra máu, hoặc tìm thấy máu trong nước tiểu hoặc phân của họ.

Tam thất bắc cũng được sử dụng để giảm đau; và để giảm sưng, cholesterol, và huyết áp. Nó cũng được sử dụng cho đau ngực (đau thắt ngực), đột quỵ, chóng mặt và đau họng.

Một số người bôi trực tiếp tam thất lên da để cầm máu bằng cách rửa sạch rễ tam thất rồi giã nát, sau đó đắp lên vị trí bị chấn thương.

Tại Y Diệu, củ Tam thất Bắc sau khi thu về thì rửa sạch, phơi khô và xay thành bột mịn để đóng hộp ở dạng thảo mộc thô hoặc phối trộn với mật ong rừng tự nhiên nguyên chất để sử dụng trực tiếp. 

Một số lợi ích sức khỏe được liên kết với việc sử dụng tam thất bắc 

1. Tăng cường hệ miễn dịch: Tam thất bắc được cho là có khả năng tăng cường hệ miễn dịch. Các thành phần hoạt chất trong tam thất bắc có thể kích thích sản xuất các tế bào miễn dịch và tăng cường khả năng phản ứng của cơ thể đối với các tác nhân gây bệnh. Đông y đánh giá tác dụng của củ tam thất quý không kém gì nhân sâm

2. Cải thiện năng lượng và sự tập trung: Tam thất bắc có thể giúp cải thiện năng lượng và tăng cường sự tập trung. Nhiều người sử dụng tam thất bắc để giảm mệt mỏi, tăng cường khả năng làm việc và cải thiện trí nhớ.

3. Tăng cường sức khỏe tim mạch: Một số nghiên cứu cho thấy tam thất bắc có thể giúp cải thiện sức khỏe tim mạch. Nó có khả năng giảm mức đường huyết, cải thiện lưu thông máu và giảm nguy cơ bị các vấn đề tim mạch như đau thắt ngực và đột quỵ.

4. Chống oxi hóa: Tam thất bắc chứa các hợp chất chống oxi hóa, như các ginsenoside và polysaccharide, có khả năng bảo vệ tế bào khỏi tổn thương do các gốc tự do gây ra. Các chất chống oxi hóa trong tam thất bắc có thể giúp ngăn ngừa quá trình lão hóa và bảo vệ cơ thể khỏi các bệnh tật liên quan đến oxi hóa.

5. Hỗ trợ sức khỏe tình dục nam: Tam thất bắc đã được sử dụng trong y học truyền thống để hỗ trợ sức khỏe tình dục nam. Nó có thể giúp cải thiện chức năng tình dục, tăng cường khả năng sinh lý và ham muốn tình dục. 

6. Giảm stress và cải thiện tâm lý: Tam thất bắc có khả năng giúp giảm căng thẳng và stress, làm dịu các triệu chứng lo âu và cải thiện tâm trạng. Nó có thể có tác động kháng vi khuẩn và kháng vi-rút, giúp hỗ trợ cơ thể trong việc đối phó với tác động tiêu cực từ môi trường. 

7. Hỗ trợ tiêu hóa và giảm viêm: Tam thất bắc có thể giúp cải thiện chức năng tiêu hóa, hấp thụ chất dinh dưỡng và giảm viêm trong dạ dày và ruột. Nó có thể hỗ trợ quá trình tiêu hóa, giảm triệu chứng viêm đường tiêu hóa và tăng cường sức khỏe tổng thể của hệ tiêu hóa.

8. Tăng cường sức mạnh và sự chịu đựng: Tam thất bắc được cho là có tác dụng tăng cường sức mạnh và sự chịu đựng của cơ thể. Nó có thể giúp cải thiện sự bền bỉ và khả năng vận động, giúp người dùng thể hiện sự chịu đựng cao hơn trong hoạt động thể chất.

9. Hỗ trợ sức khỏe não và thần kinh: Tam thất bắc có khả năng bảo vệ và hỗ trợ sức khỏe não và hệ thần kinh. Các hợp chất trong tam thất bắc có thể cải thiện chức năng não bộ, tăng cường trí nhớ, tập trung và giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến tuổi già như Alzheimer và Parkinson.

Cách sử dụng bột tam thất bắc

• Những người huyết hư, không có ứ huyết thì không nên dùng 
• Mặc dù tam thất bắc được coi là an toàn, nhưng nó cũng có thể gây ra tác dụng phụ đối với một số người. Các tác dụng phụ thông thường có thể bao gồm buồn nôn, tiêu chảy, tiểu buốt, mất ngủ và tăng huyết áp. Nếu bạn gặp bất kỳ tác dụng phụ nào không mong muốn, hãy ngừng sử dụng và tham khảo ý kiến bác sĩ. 
• Tam thất bắc có thể tương tác với một số loại thuốc, bao gồm các thuốc chống đông máu, thuốc tiểu đường và thuốc chữa bệnh tim mạch. Hãy thông báo cho bác sĩ về việc sử dụng tam thất bắc và thuốc bạn đang dùng để tránh tương tác không mong muốn.
• Phụ nữ mang thai và cho con bú: Nếu bạn đang mang thai, dự định mang thai hoặc cho con bú, hãy thảo luận với bác sĩ trước khi sử dụng tam thất bắc. Có hạn chế thông tin về an toàn của tam thất bắc trong giai đoạn này, do đó, cần có sự cân nhắc kỹ lưỡng và chỉ định từ chuyên gia y tế.