Hầu hết chúng ta đã quá quen với việc điều trị bệnh bằng các loại dược phẩm nên quan điểm sử dụng thực vật làm thuốc dường như đã lỗi thời. Nó gợi lên những hình ảnh thời xa xưa về những lang y cắt thuốc cho người bệnh từ những loại “kỳ hoa, dị thảo”.
Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại ngày nay, tầng lớp trung lưu có học thức đã và đang có xu chuyển sang sử dụng thực phẩm tốt cho sức khỏe, gốc thực vật, cũng như áp dụng các phương pháp chữa bệnh bằng thảo dược. Dưới đây là một số giải thích cơ bản cho xu hướng này.
Nhận thức của người tiêu dùng ngày càng cao
Báo cáo về Sản phẩm Thảo dược/Truyền thống tại Vương quốc Anh do Euromonitor International xuất bản đưa ra kết luận rằng “Các sản phẩm thảo dược truyền thống được hưởng lợi từ cơ sở người tiêu dùng ngày càng có trình độ học vấn cao, họ sử dụng các biện pháp thảo dược để bổ sung cho các loại thuốc khác hoặc vitamin và thực phẩm bổ sung để ngăn ngừa các loại bệnh và cải thiện tình trạng sức khỏe của họ.”
Theo thống kê của WHO, 80% dân số ở một số nước châu Á và châu Phi phụ thuộc vào thuốc thảo dược truyền thống để chăm sóc sức khỏe ban đầu. Bất chấp những nỗ lực của luật pháp mới của châu Âu nhằm kiểm soát việc bán và sử dụng các sản phẩm thảo dược, thuốc thảo dược vẫn rất phổ biến ở Đức, Pháp, Tây Ban Nha, Scandinavia và các nước Đông Âu. Ví dụ, ở Đức, có khoảng 700 loại thuốc dựa trên thực vật và được 70% bác sĩ Đức kê đơn.
Lành tính, ít tác dụng phụ như hóa dược phẩm
Khi những mối nguy hiểm và tác dụng phụ của hóa dược phẩm được kiểm nghiệm trong thực tế hoặc thông qua nghiên cứu và hiểu sâu hơn về cách thức hoạt động của những loại thuốc này (các hãng dược buộc phải đưa ra các cảnh báo trong thông tin hướng dẫn và sự tồn tại của các quy trình báo cáo tác dụng phụ), người tiêu dùng chuyển sang dùng thuốc cổ truyền, loại thuốc này đã vượt qua thử thách của thời gian.
Thảo dược đã được chứng minh trong thực tế qua hàng ngàn năm, lâu hơn bất kỳ thử nghiệm hoặc nghiên cứu khoa học nào; và đã được sử dụng bởi hàng triệu người trên toàn cầu, số lượng người tham gia lớn hơn bất kỳ nhóm nào được chọn để thử nghiệm. Kiến thức về cây thuốc được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, thường là trong gia đình. Những người chữa bệnh bằng thảo dược đã quan sát cách động vật và chim bị bệnh sẽ ăn các loại thảo mộc hoặc thực vật cụ thể nhằm cố gắng tự chữa bệnh hoặc tự thanh lọc cơ thể. Từ những bản ghi bằng đất sét của người Sumer cách đây 5.000 năm và cuốn giấy cói Ebers của người Ai Cập cổ đại, chứa thông tin về hơn 850 loại thuốc thực vật cho đến liệu pháp thực vật công nghệ cao hiện đại, việc nghiên cứu các loại thảo mộc đã diễn ra liên tục, nhất quán và tích lũy.
Quả Kha Tử, một loại quả có chứa dược tính kháng sinh tuyệt diệu
Các loại thảo mộc có hoạt tính dược lý và do đó được dùng làm nguyên liệu thô cho thuốc. Các ghi chép lịch sử về kiến thức thực tế về thảo dược đã phục vụ tốt cho sự phát triển của dược phẩm. Ngày nay, thực vật học địa phương được xem như một hướng đi để khám phá các loại thuốc mới. Các loại thuốc chống sốt rét mới được phát triển từ việc phát hiện và chiết xuất artemisinin từ cây ngải ngọt được sử dụng ở Trung Quốc trong 2.000 năm. Các nhà nghiên cứu đã xác định được 122 hợp chất hóa học được sử dụng trong y học hiện đại, được lấy từ các nguồn thảo dược truyền thống. Aspirin, digoxin, ephedrine, quinine, atropine, colchicine chỉ là một vài ví dụ về các loại thuốc có nguồn gốc từ thực vật.
Có một số loại thảo mộc chứng minh kết quả điều trị tuyệt vời đối với một số điều kiện cụ thể. Một trong số đó là St.-John's-wort, nổi tiếng với tác dụng chống trầm cảm. Hầu hết các nghiên cứu đã chỉ ra rằng St.-John's-wort có thể là một phương pháp điều trị hiệu quả cho chứng trầm cảm nhẹ đến trung bình và có ít tác dụng phụ hơn so với hầu hết các loại thuốc chống trầm cảm theo toa khác. Những loại khác là Echinacea, có thể cải thiện khả năng miễn dịch tự nhiên của cơ thể hoặc húng chanh và cây xô thơm, giúp tăng sức khỏe tinh thần ở bệnh nhân mắc bệnh Alzheimer. Còn nhiều điều nữa cùng với thảo dược phương Tây, Ayurveda (y học cổ truyền Ấn Độ) và y học cổ truyền Trung Quốc điều trị một loạt các tình trạng sức khỏe như bệnh chàm, tiểu đường, IBS, rối loạn lo âu và cholesterol cao với kết quả lâm sàng tốt.
Một lợi ích chính của thuốc thảo dược là chúng thường an toàn hơn dược phẩm tổng hợp. Các loại thảo mộc được sử dụng nói chung sẽ có các hợp chất trong đó làm đệm cho tác dụng của chúng. Ví dụ, cỏ ngọt được sử dụng để điều trị loét dạ dày mặc dù nó có chứa axit salicylic được dùng dưới dạng thuốc viên (aspirin) thực sự có thể gây loét dạ dày. Toàn bộ loại thảo mộc có thể chứa các hợp chất bảo vệ gan hoặc gây ra một số 'tác dụng phụ' tích cực, giúp cải thiện các vấn đề sức khỏe khác mà người ta không mong đợi nó giải quyết. Điều này là do thực vật, là sinh vật sống phức tạp về mặt hóa học, thường có một số tác dụng chữa bệnh.
Lưu ý khi sử dụng thảo dược
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là các sản phẩm thảo dược là vô hại vì chúng là tự nhiên. Chúng có thể gây ra phản ứng dị ứng cụ thể cho một cá nhân hoặc tác dụng phụ nếu chúng có chất lượng kém, pha trộn hoặc nhầm lẫn với các loại thảo mộc khác có thể gây độc khi sử dụng không đúng cách hoặc cùng với thuốc theo toa mà không được kiểm tra các tương tác có thể xảy ra. Đây là nơi mà sự hướng dẫn của một nhà thảo dược có trình độ trở nên vô giá. Họ sẽ đảm bảo rằng các loại thảo mộc của bạn đến từ một nguồn có uy tín, đã qua kiểm soát chất lượng và được cung cấp cho bạn với liều lượng phù hợp với độ tuổi, cân nặng và tình trạng sức khỏe của bạn.
Sự cần thiết bảo tồn các tri thức y học cổ truyền các nước
Một vấn đề khác là dược liệu được thu hái trong tự nhiên có thể bị khai thác quá mức. WHO đã đưa ra quan ngại rằng các hoạt động canh tác và thu hái được quản lý kém có thể dẫn đến phá hủy tài nguyên thiên nhiên. Có một sự thừa nhận thực tế rằng thảo dược vẫn tồn tại nhưng cần kêu gọi cộng đồng quốc tế nỗ lực bảo tồn cả quần thể thực vật và kiến thức cổ truyền về cách sử dụng chúng cho mục đích y học.
Nguồn: Sutherlandhouse
Viết bình luận